stomik@stomik.com   

 
  Zakres świadczeń
  Gabinet
  Cennik
  Pediatra radzi
  Problemy z jedzeniem u dzieci
  Alergia u dzieci - metody zapobiegania
  Szkodliwy wpływ palenia tytoniu na organizm ludzki
  Ostre zatrucia u dzieci
  Wypadki i urazy u dzieci
  Gdy dziecko moczy się...
  Szpital dla dziecka jest "nieszczęściem psychicznym"
  Gorączka ... nie taka straszna
  Rok przy piersi
  Ostre infekcje górnych dróg oddechowych u dzieci
  Jak chronić dziecko przed infekcją dróg oddechowych
  Niedokrwistość z niedoboru żelaza u dzieci
  Dlaczego niektóre dzieci tak często chorują
  Te okropne bóle brzucha
  Słońce jest gorzką miłością...
  Grypa i jej zapobieganie
  Zapalenia płuc u dzieci
  Odpowiedzialnie z antybiotykami
  Choroby przenoszone przez kleszcze w naszym kraju
  Zaburzenia snu u dzieci
  Problem higieny psychicznej uczniów
  Zespół nagłej śmierci niemowląt
  Badanie piersi
  Badania genetyczne
  Badania prenatalne
  Komórki macierzyste
  Zespół antyfosfolipidowy
  Rekomendacje PTG
  Szkolenie
  Zapytaj ginekologa
  Linki
  Privat

 

Zespół nagłej śmierci niemowląt

Zespół nagłej śmierci niemowląt (tzw. śmierć łóżeczkowa).

      W ostatnich latach zaobserwowano zwiększenie występowania nagłej śmierci niemowląt. Te nagłe i nieoczekiwane zgony niemowląt, będących pozornie w dobrym stanie zdrowia, stanowią od lat problem budzący zainteresowanie pediatrów na całym świecie, szczególnie w krajach o małej umieralności niemowląt, dobrej opiece zdrowotnej i wysokim standardzie życia.

      W 1969 roku, na II Międzynarodowej Konferencji w Seatle ustalono definicję tego zespołu: „zespół nagłej śmierci niemowląt i małych dzieci rozpoznaje się wówczas, gdy zgon dziecka następuje wśród pełnego zdrowia, a w badaniu anatomopatologicznym nie udaje się ustalić przyczyny zgonu".

      Na podstawie analizy statystycznej niemowląt zmarłych z rozpoznaniem tego zespołu wymienia się wiele objawów i czynników. Wśród stanów o podwyższonym ryzyku wystąpienia nagłej śmierci niemowlęcia wyróżniamy: 

  1. Mała urodzeniowa masa ciała. 
  2. Mała punktacja wg. skali Apgar po urodzeniu. 
  3. Słabe napięcie mięśniowe u niemowlęcia. 
  4. Męczliwość podczas jedzenia. 
  5. Okresowa sinica lub bladość. 
  6. Bezdechy i zaburzenia w pracy serca, jak zwolniona akcja serca, głównie w nocy, niemiarowość. 
  7. Obfite nocne pocenie. 
  8. Odpływ żołądkowo-przełykowy. 
  9. Palenie tytoniu przez matkę zwiększa ryzyko wystąpienia zespołu nagłej śmierci co najmniej dwukrotnie. Palenie tytoniu przez kobiety w ciąży może zaburzać rozwój końcowych odcinków dróg oddechowych, a po porodzie zwiększa częstość chorób dolnych dróg oddechowych u niemowląt. Ryzyko nagłego zgonu niemowlęcia, urodzonego przez palącą matkę, jest największe przed 68 dniem życia i rośnie proporcjonalnie do liczby wypalanych przez nią papierosów. 
  10. Używanie opiatów (narkotyków) przez matkę zwiększa częstość i czas trwania
    bezdechów u noworodków. 
  11. Spanie niemowlęcia na brzuchu zwiększa ryzyko wystąpienia tego zespołu. Istnieją stany chorobowe lub zaburzenia rozwojowe, w których zaleca się układanie niemowląt do snu w tej pozycji ciała. Dotyczy to dzieci z zespołem Pierre-Rubin, z odpływem żołądkowo-przełykowym, gdyż w tej pozycji rzadziej wymiotują (choć sam zespół stwarza zagrożenie). 
  12. Zaburzenia termoregulacji i wysoka temperatura otoczenia. Zagrożenie przegrzaniem występuje głównie podczas przykrycia głowy niemowlęcia, gdyż tą drogą następuje utrata większości ciepła podczas snu. 
  13. Sposób i rytm żywienia. Niedobory pokarmowe, a zwłaszcza dłuższe przerwy w żywieniu niemowląt mogą, na drodze stresu metabolicznego, odgrywać pewną rolę w nagłym
    zgonie niemowlęcia. 
  14. Niektóre wrodzone błędy metaboliczne. 
  15. Liczne urodzenia i uprzedni zgon dziecka w rodzinie. 
  16. Czynniki kulturowe. Okazało się, że zespół ten jest rzadki w społecznościach, w których ze względów kulturowych lub socjalnych niemowlęta nie śpią samotnie. Natomiast dłuższe
    pozostawienie niemowląt w samotności może dla niektórych z nich stanowić czynnik ryzyka. 
  17. Ze statystyk wynika, że częściej giną chłopcy - mniej więcej dwukrotnie.

      Zapobieganie śmierci u niemowląt zagrożonych polega na monitorowaniu podstawowych czynności życiowych, do których zaliczamy oddychanie i pracę serca. Do monitorowania kwalifikowane są dzieci ryzyka zespołu nagłej śmierci, np.: 

  • wcześniaki z zaburzeniami oddychania 
  • rodzeństwo dzieci zmarłych z powodu tego zespołu 
  • dzieci z nawracającymi bezdechami i zaburzeniami oddechu podczas karmienia 
  • niemowlęta z sinicą i bladością podczas snu.

      W takich krajach jak Niemcy, USA, Wielka Brytania dzieci wymagające monitorowania otrzymują odpowiednie urządzenia do domu, gdzie monitorowane są przez 12 godzin nocnych. Każde zaburzenie oddechu i pracy serca jest rejestrowane w pamięci urządzenia. W przypadku przerwy dłuższej niż 15 sekund, automatycznie uruchamiany jest alarm, zmuszający opiekunów lub rodziców do resuscytacji dziecka. Jednak z danych wynika, że monitorowane dzieci też giną, głównie z wadliwej pracy urządzenia kontrolującego, z zaburzeń w dostawie energii elektrycznej lub niedbalstwa rodziców.

      Ponieważ częstość występowania zespołu wynosi od 1 do 3 zgonów na 1000 żywo urodzonych noworodków, głównie między 2 tygodniem a 1 rokiem życia, dlatego też niemowlęta z ryzyka zespołu nagłej śmierci wymagają szczególnie troskliwej i rozważnej opieki rodziców, głównie w porze nocnej.

Zdzisław Makowski
lekarz, specjalista chorób dziecięcych